Ventileren en verluchten: wat zijn de verschillen?
Eerst nog even ingaan op waarom luchtverversing zo belangrijk is. In steeds beter geïsoleerde woningen en andere binnenruimtes hebben vervuilende stoffen of polluenten een directe impact op onze gezondheid en welbevinden. De meest gekende vervuilers zijn ongetwijfeld CO2 en overtollig vocht. Als die blijven hangen, leidt dit tot klachten bij de gebruikers. Maar ook huisstofmijt, ziektekiemen, vluchtige organische stoffen van bouwmaterialen en eventueel CO van een slecht werkende kachel zijn nefast voor het binnenklimaat én de gezondheid van de gebruikers.
Luchtverversing is dus noodzakelijk. Hiervoor heb je twee mogelijkheden: verluchten en ventileren. Dit zijn de grote verschillen tussen beide.
Continu versus tijdelijk
Verluchten betekent ramen en deuren openzetten, zodat een natuurlijke luchtstroom de binnenlucht tijdelijk ververst. Dat is dus tijdelijk en in de winter vanwege het energieverlies moeilijk vol te houden. Ook wanneer je niet thuis bent, is ramen en deuren openlaten omwille van de veiligheid of weersvoorspellingen niet evident.
Ventileren daarentegen is een continu proces, al dan niet mechanisch gestuurd. Om warmteverlies zoveel mogelijk te beperken, kan je ventileren met warmteterugwinning. Een wtw-unit recupereert tot 90% van de warmte uit de afgevoerde lucht.
Blijvend effect?
Aangezien verluchten tijdelijk is, is het effect ervan dit ook. In het algemeen beginnen vervuilende stoffen zich na een halfuur opnieuw op te hopen. Ventileren gebeurt dag en nacht, de positieve invloed ervan is dus continu.
In bepaalde omstandigheden is het aangewezen om tijdelijk te ventileren én verluchten op hetzelfde moment. Denk aan een situatie waarin er extra veel vocht in de ruimte aanwezig is of bijvoorbeeld na schilderwerken.
Gecontroleerd versus vrij
Ventileren gebeurt gecontroleerd: zeker met een systeem D – waarbij af- en toevoer van lucht mechanisch gebeuren en in balans zijn – kan je debieten instellen. Een ander voordeel is de mogelijkheid om automatisch te ventileren op basis van meting van CO2 en vocht. Ook de luchtverdeling verloopt gecontroleerd via kanalen en roosters of ventielen.
Verluchten doe je gevoelsmatig en je hebt geen controle over bijvoorbeeld de weersomstandigheden zoals wind en regen.
Luchtkwaliteit en externe vervuiling
Buitenlucht bevat deeltjes die je liever niet in huis hebt, zoals pollen en fijnstof. Een ventilatiesysteem filtert de buitenlucht voor hij in de ruimte wordt geblazen. Bij het verluchten bestaat die mogelijkheid niet.
Doeltreffend versus nuttig
Conclusie: ventileren is de meest doeltreffende manier om een permanent gezond binnenklimaat te creëren. Verluchten daarentegen is zeker nuttig, vooral op piekmomenten waarop je een grote luchtstroom nodig hebt. Maar zeker in sterk geïsoleerde ruimtes is het onvoldoende.